Чăваш таврапӗлӳҫисен пӗрлӗхӗ

Союз чувашских краеведов

Чăвашла Русский

Краеведение это...

«Краеведение – научная дисциплина, облагораживающая предмет своего изучения единственно своим изучением».


«Краеведение придаёт местности, не имеющей «авторского происхождения», историзм, открывает в её прошлом, хотя бы и очень недавнем, что-то совершенно новое, ценное».

академик Дмитри Лихачёв

Таврапӗлӳҫӗсем чӑваш кунталӑкне хатӗрлесшӗн

26.03.2017 13:09
Таврапӗлӳҫӗсем чӑваш кунталӑкне хатӗрлесшӗн

Чӑваш Республикин наци вулавӑшӗнче ӗнер Таврапӗлӳҫӗсен пӗрлӗхӗ пухӑнчӗ. Сӑлтавӗ те пурччӗ — ӑна Таврапӗлӳ кунне халалласа ирттерчӗҫ.

Тӗп ыйтусен йышӗнче иккӗ пулчӗ: «Чемен карти» таврапӗлӳпе туризм центрӗнчи ӗҫсемпе паллашасси тата чӑваш халӑхӗн кунталӑкне (календарьне) хатӗрлесси. Пӗрремӗш ыйтупа таврапӗлӳҫӗсен ертӳҫи Сергей Сорокин тухса калаҫрӗ. Паянхи кун тӗлне мӗн туни пинки, мӗн тӑвас шутли ҫинчен пӗлтерчӗ. Сӑмахран, «Чемен картинче» ҫывӑх вӑхӑтра музей хӑйӗн алӑкне уҫмалла иккен. Сергей Лазаревич музейе пулӑшма ыйтрӗ — авалхи почта ӗҫне ҫутатакан япаласем сахалтарах.

Чӑваш халӑхӗн кунталӑкне те сӳтсе яврӗҫ. Сӑмахран, Виталий Петрович Станьял вӑл мӗнлерех пулмалли пирки хӑйӗн шухӑшне пӗлтерчӗ. Унашкал кӗнеке кашнин килӗнче сӗтел ҫинче выртмалли ҫинчен каларӗ.

Ҫавӑн пекех таврапӗлӳҫӗсем Ленин мавзолейӗ пирки те заявлени йышӑнчӗҫ. Владимир Ильичӑн юнӗнче чӑваш юнӗ те пулнӑран мавзолей тавра тухакан калаҫусем пирӗн халӑха та пырса тивни пирки каларӗҫ, Ленин ӳтне мавзолейрах хӑвармалли ҫинчен пӗлтерчӗҫ.

Аçтахар Плотников

Не отщепенцам мерить величие гения

26.03.2017 13:07
Не отщепенцам  мерить величие гения

25 марта 2017 года в Национальной библиотеке в Чебоксарах состоялось традиционное заседание краеведов и старейшин Чувашской Республики и чувашской диаспоры. По ходу обсуждения различных проблем был поднят вопрос о бережливом отношении к достопримечательностям и памятным местам народов. Заседание приняло Заявление об отношении к Мавзолею Ленина.

ЗАЯВЛЕНИЕ

Центрального Совета чувашских старейшин

(Чувашская Республика, г. Чебоксары, 25 марта 2017 г.)

В связи с инцидентами у саркофага, постоянными выпадами и слухами в СМИ по поводу выноса тела В.И. Ленина из мавзолея старейшины чувашского народа выражают свое возмущение подобными фактами и отвергают враждебные нападки на доброе имя великого мыслителя и вождя.

Сообщаем, что чуваши всегда считали Владимира Ильича Ленина родным сыном, так как предки его по отцовской линии являются представителями чувашского народа и сам он к судьбе нашей нации всегда относился с неизменным вниманием.

Центральный Совет чувашских старейшин считает, что В.И. Ленин волею миллионов людей похоронен по твердым канонам древних народов - в мавзолее, находится в непоколебимом почете и под охраной страны. По традиции восточных народов разрушение курганов, мавзолеев, склепов Улыпов (великих деятелей) является несмываемым позором для потомков.

Считаем, что категорически недопустимо издевательское отношение некоторой части людей к исторически сложившимся традициям великой страны.

Виталий Станьял, председатель Центрального совета чувашских старейшин;

Владимир Болгарский, председатель Совета чувашских старейшин г. Москвы

Музей хăйĕн çĕнĕ вырăнне хăçан тупĕ-ши?

24.03.2017 14:51
Музей хăйĕн çĕнĕ вырăнне хăçан тупĕ-ши?

Иртнĕ кĕркунне, авăн уйăхĕнче, Красноармейски салинче музей шырани асрах-ха. Малтанхи çурчĕн алăкĕ çинче çăра çакăнса тăратчĕ. Ăçта куçнине те пĕлтермен. Иртен-каян çĕнĕ вырăнне кăтартса ячĕ-ха. Анчах эпĕ палăртнă вырăнта та музей тесе çырнине курмарăм. Трак енсен аваллăхĕпе паллашасси пулмарĕ. Кăмăлăм юлчĕ ун чухне.

Экспонатсене çаксан лайăх-и е курупкара упрасан шанчăклăрах-и?

Унтанпа темиçе уйăх иртрĕ те — лару-тăру улшăннă пулĕ тенĕччĕ. Çук иккен... Ленин урамĕнчи 70-мĕш çуртăн 1-мĕш корпусĕнчи çурма путвалта вырнаçнăскере паянхи кунчченех çынсем шыраса хăшкăлаççĕ. Кунта музей вырнаçнине кăтартакан пĕр паллă та çук. Тĕрĕссипе, аваллăх управçин путвалта мар, уйрăм çуртра пулмалла.

«Музейĕн кивĕ çуртне 1961 çулта хута янă. Унта малтанах район хаçачĕн редакцийĕ пулнă. Редакци урăх вырăна куçсан садик хăтлăх тупнă, унтан шкул йышăннă. 1985 çулта кашни районтах музей тăвасси пирки хушу тухнă. Çав çулах пирĕн районта та музей йĕркеленĕ. Ку йывăç çурт кивелнĕччĕ ĕнтĕ. Çавăнпа район пуçлăхĕсем аваллăх управçине çĕнĕ çурта куçарас терĕç. 2015 çулхи кĕркунне çакăнта килтĕмĕр. Малтанах пире ку çурт кăмăла кайрĕ. Çутă, хăтлă, пÿлĕмĕсем пысăк. Пĕтĕм услови пур, ĕçле кăна. Анчах пирĕн савăнăç нумая пымарĕ, кунта аялтан шыв тапса тăрать, урайĕнчен, стенаран сăрхăнса кĕрет. Штукатурка хăйпăнать, урайĕнче — кÿлленчĕксем. Çавăнпа эпир экспонатсене пĕтĕмпех вырнаçтарман. Вĕсене юрăхсăра кăларасран хăратпăр. Кунта музей пулнине кăтартакан палла çакма та васкамарăмăр, мĕншĕн тесен урăх вырăна куçарас тĕллевлĕ. Эпир пĕрех хамăр ĕçе тăватпăр, ялсене тухса çÿретпĕр, материалсем пухатпăр. Халĕ ав Чечня вăрçине хутшăннă салтаксен шăпи пирки стенд хатĕрлетĕп», — пĕлтерчĕ Красноармейскинчи таврапĕлÿ музейĕн организаторĕ Валентина Тихонова. Кунта вĕсем иккĕн вăй хураççĕ. Тепри, Владимир Серафимов, — методист.

Аваллăх управçинче, чăн та, экспонатсенчен ытларахăшĕ курупкасенче выртать. Трак енчи чăваш кĕписемпе, пир тĕртмелли хатĕр-хĕтĕрпе тата темиçе стендпа паллашма пулать. Сăмах май, кунта паян 4600 яхăн экспонат-мĕн. Шел те, паян музейре электричество çути те çук. Хутса ăшăтма та пăрахнă ĕнтĕ, çавăнпа сулхăн. Ленин урамĕнчи 70-мĕш çурта, юнашарта пурăнакансем каланă тăрăх, шыв пухăнакан вырăна лартнă. Строительсене, мĕн, çурт тăвасси пултăр, хăйсем пурăнмаççĕ вĕт.

Валентина Тихонова Красноармейски районĕнчи Малти Карăк ялĕнче çуралса ÿснĕ. Унччен салари 2-мĕш шкулта чăваш чĕлхипе литературине, тăван ен культурине чылай çул вĕрентнĕ. 2013 çултанпа — музейре. Мана, ку тăрăхра çуралса ÿснĕскере, Валентина Аркадьевна аваллăх управçин ĕçĕ-хĕлĕпе хаваспах паллаштарчĕ. Пĕлтĕр Ĕç çыннин çулталăкне халалласа вăл «Чыс та мухтав çĕр ĕçченĕсене» стенд хатĕрленĕ. Унта «Красноармейски» совхозра ĕçлесе чапа тухнă 138 çынпа паллаштарнă. Вĕсем пурте — ĕç ветеранĕсем: тĕрлĕ наградăна, орден-медале тивĕçнĕ зоотехниксемпе агрономсем, инженерсем, бригадирсем, дояркăсем, трактористсемпе комбайнерсем. Литература çулталăкне халалланă «Трак ен çыравçисем» стенд та куракана кăчăк туртать. Унта 35 çыравçă çинчен каласа кăтартнă. Красноармейски тăрăхĕнче литература анинче сулмаклă утăмсем тăвакан пултарулăх çынни чылай. Константин Шачкин ав 18 кĕнеке кăларнă. «Эпĕ унран 4 кĕнекине музей валли тесе укçаллах туянасшăнччĕ. «Эсир укçалла музей туса пĕтерейместĕр. Чун çимĕçĕсене хаваспах парнелетĕп сире», — тесе эпĕ ыйтнă кĕнекесене парса янăччĕ вăл. Виçĕ кунранах хăй персе çитрĕ. «Эпĕ шухăшласа çитереймерĕм пĕркун. Манăн ытти 14 кĕнекине кайран кам вулать? Мăнукăмсем вĕсене ăса хывса ларас çук, йăлтах сире паратăп», — терĕ. Афганистан çĕрĕнчен совет салтакĕсене илсе тухнăранпа 2014 çулта чĕрĕк ĕмĕр çитрĕ. Çавна май Афган вăрçинче пулнисене пухас терĕм. Маларах хаçат-журналта Трак тăрăхĕнче 50 çамрăк Афганистанра салтак тивĕçне пурнăçланă тетчĕç. Шыравпа тĕпчев ĕçне пикентĕм те тепĕр 52 çын тупăнчĕ. Çапла вара пирĕн хутлăхран 102 çамрăк çав вăрçа хутшăннă. Стенда 96-шĕн сăнне вырнаçтартăм. Вĕсенчен 9-ăшĕ Хĕрлĕ Çăлтăр орденне тивĕçнĕ. Шел, 19-ăшĕ — пурнăçран уйрăлнă ĕнтĕ. Халĕ Çар Мухтавĕн залне тăвас тĕллевпе Чечня вăрçине хутшăннисен сăнÿкерчĕкĕсене пуçтарма пуçларăм. Паянхи куна 60-ăн вĕсем. Манăн тĕллев — кашни çул пĕрер стенд хатĕрлесси. Кăçал Экологи çулталăкĕ пулнă май «Тăван тавралăха упрар» стенд хăтласшăн. Чăваш наци музейĕн ĕçченĕсем пирĕн пата килкелесех тăраççĕ. Афганецсене халалланă стенда пысăк хак пачĕç вĕсем. «Кун пекки Чăваш Енре пĕртен-пĕрре», — терĕç. Аваллăхпа, чăвашлăхпа кăсăкланакан, уçă кăмăллă çын нумай ялсенче. Темине пĕлтер кăна — темĕн те илсе килеççĕ. Хамăн та кăмăл çĕкленет вара», — хавхаланăвне пытармарĕ Валентина Аркадьевна.

Валентина Тихонова пĕл­тернĕ тăрăх, Трак ен халăхĕ капăр тумланма юратнă, юратать те. Кунта алăпа тĕртсе хăйсем çĕленĕ, тĕрлесе капăрлатнă çи-пуç çав тери нумай. Масмак, сурпан, чăваш кĕпи, чĕр çитти саппунĕ /куллен çакаканни/, кăкăр умне çакаканни /туйсене тăхăнса каяканни/, хушпăвĕ, тухйи, ами, тĕрленĕ тутăрĕ... Мĕн кăна çук?! Трак тăрăхĕнче паян та алĕç ăсти йышлă. Район центрĕнче йĕркеленĕ ятарлă кружока та çÿреççĕ вĕсем. Çапах эпĕ кунта ытти музейре хальччен курманнине те асăрхарăм. Вĕсем — хĕрарăмăн чăлт шурă пиртен çĕленĕ, аркине чĕнтĕр çыхса илемлетнĕ каçхи кĕпи, чăлт шурă шăлаварĕ /хăй вăхăтĕнче тутар хĕрарăмĕсем хĕрлĕ тĕслине тăхăннă, чăвашсен вăл шурă пулнă/ тата этемлĕхĕн черчен çуррин пиртен çĕленĕ тăватă кантраллă йĕмĕ. Ăна икĕ енчен çыхнă.

«Шарт! тататтăмăр эпир çав кантрасене», — аса илчĕç мучисем музейри куравпа паллашсан. Вĕсем ун чухне хăйсен çамрăклăхне куç умне кăларчĕç. Ĕçĕм çав тери килĕшет. Чăваш аваллăхĕпе, Трак тăрăхĕнчи пултаруллă çынсен пурнăçĕпе, ĕçĕ-хĕлĕпе туллин паллаштаракан лайăх музей йĕркелес килет. Маттур вĕрентекенсем, медицина тата культура ĕçченĕсем, спортсменсем пирки те стендсем тăвас ĕмĕт пур. Пуканесене те ятарлă кĕтес уйăрса пама пулать», — шухăшне палăртрĕ Валентина Аркадьевна.

Аваллăх управçинче вăй хуракансем хăйсенчен килнине йăлтах тăваççĕ, пуçарулăхĕпе палăраççĕ. Ĕçĕсем те курăмлă. Анчах «чăматан пуçтармалли» кăмăл, музейĕн хăйĕн ятарлă çурчĕ çукки чăннипех те кулянтарать.

Роза ВЛАСОВА, "Хыпар" хаҫат, 22.03.2017.

Создается музей А.И. Миттова

24.03.2017 14:44
Создается музей А.И. Миттова

На родине А.И. Миттова, при школе села Тобурданово, которая носит его имя, силами учителей и жителей создается музей этого выдающегося чувашского художника. После ремонта в одном из помещений бывших мастерских , где проходили уроки труда, разместили планшеты с информацией о его жизни и творчестве, репродукции картин, витрины с подлинными вещами мастера: документами, красками, этюдником и др.

Сотрудник Чувашского государственного института гуманитарных наук А.И. Мордвинова посетила музей, который, по ее словам, порадовал ее хорошим уровнем дизайна, хотя работа еще далека от завершения. Автор экспозиции художник, бывший учитель ИЗО и черчения – удивительный энтузиаст Николай Иванович Горшков своими руками сделал витрины, планшеты и рамы для картин. Кроме того, часть помещения он приспособил для показа этнографической коллекции, собранной в Тобурданово. Она не мешает, а скорее дополняет, даже обогащает материал о Миттове, который в своем творчестве был погружен в «чувашский мир».

Директору школы М.К. Михайловой был передан 8 выпуск сборника «Чувашское искусство», в котором опубликованы новые материалы о художнике, обсуждены мероприятия, запланированные к юбилейной дате: в декабре 2017 года исполнилось бы 85 лет со дня рождения Миттова. Союзом художников Чувашии, Художественным музеем и другими организациями и учреждениями запланированы множество мероприятий, посвященных утверждению его имени, как одного из самых ярких чувашских художников XX века.

ЧГИГН

«Истоковцы» отметили юбилей клуба

21.03.2017 16:46
«Истоковцы» отметили юбилей клуба

18 марта в Национальной библиотеке Чувашской Республики состоялась очередная встреча участников историко-генеалогического клуба «Истоки», действующего вот уже на протяжении пяти лет на базе центра «Чувашская книга».

Юбилейное заседание открыла заведующая отделом национальной литературы и библиографии Национальной библиотеки, координатор проекта Галина Соловьёва. «Первое заседание участников клуба состоялось 17 марта 2012 года. С тех пор выросло не одно генеалогическое древо, немало родственников нашли «истоковцы» в ходе своих исследований, многие издали книги по истории своих семей, своей малой Родины, пополнив копилку краеведческих изданий Чувашской Республики», - рассказала Галина Павловна.

Бессменный руководитель клуба, историк, генеалог Сергей Петров-Утриван подвёл итоги пятилетней работы, поощрив самых активных участников Центра генеалогических исследований. За пять лет была проделана большая работа: сотни консультаций от опытных специалистов, интересные встречи, презентации книг, конкурсы. Многие «истоковцы» давно уже вышли из разряда начинающих любителей и сегодня сами, имея большой багаж знаний и опыта, могут смело обучать других. Также Сергей Утриван напомнил о проведении 4-го межрегионального Конкурса историко-генеалогических работ в 2017-2018 гг.

Начальник отдела использования документов Государственного исторического архива Чувашской Республики Валентина Харитонова подчеркнула, что многие участники клуба «Истоки» являются постоянными читателями архива. «Мы все работаем ради сохранения исторического наследия наших предков и донесения его до потомков» - отметила она, пожелав родоведам плодотворной и успешной творческой работы.

Историко-генеалогический клуб «Истоки» активно сотрудничает с Чувашским государственным институтом гуманитарных наук. От имени института собравшихся гостей поприветствовал кандидат исторических наук, научный сотрудник Дмитрий Басманцев.

Своим опытом и дальнейшими планами поделились завсегдатаи клуба, народные академики и краеведы Эдуард Ушаков, Станислав Отрыванов, Евгения Жачева, Владимир Алмантай, Ильтимер Ефремов, Герман Волгин и многие другие. Для новичков нынешнее мероприятие стало своего рода посвящением, в них ещё больше разгорелся интерес к изучению истории своих семей и составлению родословных древ. В целом, это получилась очень тёплая, живая встреча друзей и единомышленников.

Напоминаем, что заседания историко-генеалогического клуба «Истоки» проходят каждую третью субботу месяца. Присоединяйтесь!

Ольга Тимофеева

Ко Дню краеведа

21.03.2017 11:30
Ко Дню краеведа

Ежегодно в конце марта в городах и селах, школах и библиотеках Поволжья проходят краеведческие дни. Посвящая Дню краеведа, 25 марта 2017 года (в субботу с 12 часов) в 405 кабинете Национальной библиотеки Чувашской Республики проводится расширенное заседание Союза чувашских краеведов.

На повестке дня – обсуждение проекта чувашского национального календаря (В.А. Ивановский), информация о ходе работ в музее Центра «Чемень карди» (С.Л. Сорокин), знакомство с новыми краеведчесими изданиями и др.

Совет СЧК

Григорий Скворцова саламлатпӑр!

21.03.2017 11:23
Григорий Скворцова саламлатпӑр!

Пуш уйӑхӗн 19-мӗшӗнче хисеплӗ таврапӗлӳҫӗ, вӗрентекен Григорий Константинович Скворцов 75 ҫул тултарчӗ. Вӑл Вӑрнар районӗнчи Мӑньял Хапӑс ялӗнче ҫуралнӑ. Ялти пуҫламӑш шкулта ӑс пухнӑ, унтан Хапӑсри вӑтам шкула пӗтернӗ. Икӗ ҫул ытла тӑван «Самолёт» колхозра, унтан – 1963 ҫулта Вӑрманкас ял советӗнче счетовод-кассирта, виҫӗ уйӑхран Вӑрнарти ВЛКСМ райкомӗнче инструкторта, каярах организациллӗ пай пуҫлӑхӗнче вӑй хунӑ. 1966 ҫулта Шупашкарти И.Я. Яковлев ячӗпе хисепленекен пединститута вӗренме кӗнӗ. Тепӗр ҫултан Чӑваш патшалӑх университетне куҫнӑ.

Тӗрлӗ шкулсемпе хаҫат редакцийӗсенче ӗҫленӗ, Мускаври ют чӗлхесен аслӑ курсӗнче, Шупашкарти Вӗрентӳ институтӗнче пӗлӗвне тарӑнлатнӑ. Унӑн аслӑ пӗлӳпе 6 специальность.

Пӗрремӗш сӑвви 1964 ҫулта Вӑрнар райхаҫатӗнче кун ҫути курнӑ. Унӑн кӗнекисем: «Мӑньял Хапӑс ҫӑлкуҫӗсем» (И. Игнатьевӑпа пӗрле), «Абызовская школа = Хапӑс шкулӗ : сборник исторических очерков».

Юбилей ячӗпе Чӑваш таврапӗлӳҫисен пӗрлӗхӗн хисеплӗ Председателӗнчен Виталий Станьялран ҫитнӗ салам:

19.03.2017

Хаклă ҫыннăмăр Григорий Константинович!

Чĕрĕксĕр пĕр ĕмĕре Эсир хĕрÿ ĕҫре ирттертĕр, ырă ятлă та пултаруллă пултăр. Телейлĕ ватлăх сунса чĕререн ăшшăн саламлатăп. В.П.Станьял

Порфирий Афанасьев ҫыравҫӑн 75 ҫулне уявларӗҫ

14.03.2017 13:28
Порфирий Афанасьев ҫыравҫӑн 75 ҫулне уявларӗҫ

Чӑваш Республикин наци библиотекинче пуш уйӑхӑн 13-мӗшӗнче ҫыравҫӑ, куҫаруҫӑ, журналист, общество деятелӗ, чӑваш халӑх поэчӗ П. В. Афанасьев çуралнăранпа 75 ҫул ҫитнине уявларӗҫ. Порфирий Васильевич – Чӑваш Республикин Патшалӑх премийӗн лауреачӗ, Раҫҫей писателӗсен союзӗн членӗ, Чӑваш Республикин искусствӑсен тава тивӗҫлӗ ӗҫченӗ тата Ҫеҫпӗл Мишши, Ф. Карим, И.Я. Яковлев ячӗллӗ премисен лауреачӗ.

Порфирий Афанасьев поэзире, прозăра, драматургире, куçару жанрĕнче ăнăçлă ĕçлет. Унӑн кĕнекисем: «Чун çути», «Сан ятупа», «Хĕвел хапхи», «Тав», «Юрату çĕршывĕ», «Писатели Чувашии» тата ыттисем те халӑх хушшинче анлӑн сарӑлнӑ. Уяв тӗлне авторӑн ҫӗнӗ кӗнеки – «Ҫырнисен пуххи» кун ҫути курчӗ. Унта сӑвӑсемпе поэмӑсем, калавсемпе повеҫсем, публицистикӑлла статьясем, юлташӗсен пултарулӑхне хаклани кӗнӗ.

Уява Чăваш Республикин культура, национальноçсен ĕçĕсен тата архив ĕçĕн министрӗ К.Г. Яковлев, ҫыравҫӑсем, культурӑпа ӳнер ӗҫченӗсем, учительсемпе студентсем хутшӑнчӗҫ.

Чăваш Республикин культура, национальноçсен ĕçĕсен тата архив ĕçĕн министрӗ Константин Геннадиевич Порфирий Афанасьева чӑваш наци культурине аталантарас ӗҫре нумай ҫул ӗҫленӗшӗн тата обществӑлла ӗҫӗ-хӗлӗшӗн Чӑваш Республикин Пуҫлӑхӗн тав ҫырӑвне пачӗ. Ҫитес тапхӑрта Тутар республикинчи Çарăмсан районĕнчи Çĕнĕ Йĕлмел ялĕнче чӑваш халӑх поэчӗн Порфирий Афанасьевӑн музейне уҫма палӑртни ҫинчен каласа хӑварчӗ.

Чӑваш халӑх поэчӗ Юрий Сементер Порфирий Афанасьев пурнӑҫӗпе, унӑн хайлавӗсепе паллаштарчӗ, пӗрле ӗҫленӗ самантсене аса илсе ӑшӑ сӑмахсем каларӗ.

Юрий Кудаков - И.Я. Яковлев Чӑваш патшалӑх педагогика университечӗн доценчӗ, педагогика ӑслӑлӑхӗсен кандидачӗ, Порфирий Афанасьев сӑввисем тӑрӑх чӑваш композиторӗсем чылай юрӑ кӗвӗленине палӑртрӗ. Ҫав шутра Григорий Хирбю, Анисим Асламас, Филипп Лукин, Юрий Кудаков, Геннадий Максимов тата ытти композиторсем.

2009 ҫулхи раштав уйӑхӗн 24-мӗшӗнче Шупашкар хулин гимне ҫирӗплетнӗ, сӑмахӗсен авторӗ - Порфирий Афанасьев, кӗвви Филипп Лукинӑн.

Филологи ӑслӑлӑхӗсен кандидачӗ, таврапӗлӳҫӗ Виталий Станьял, профессионал писателӗсен союзĕн председателӗ Геннадий Максимов, Чӑваш халӑх поэчӗ Валери Тургай, Чӑваш Республикин культурӑн тава тивӗҫлӗ ӗҫченӗсем Раиса Сарпи тата Василий Кервен Порфирий Афанасьевӑн литературӑри пӗлтерӗшне пысӑка хурса хакларӗҫ.

Чӑваш Наци Конгресӗн президиум членӗ Геронтий Никифоров, Чӑваш Республикин Патшалӑх Канашӗн депутачӗ тата Чӑваш Наци Конгресӗн Президенчӗн ячӗпе тав ҫырӑвӗ пачӗ.

Уявра тӗнчери тӗрлӗ конкурссен лауреачӗ, Шупашкарти Федор Павлов ячӗпе хисепленекен музыка училищин вӗрентекенӗ Раиса Андреева, пушкӑрт халӑх юррисене юрлаканӗ, Чӑваш Республикин тава тивӗҫлӗ артисчӗ Елена Шурту, Чӑваш енӗн музыка обществин тава тивӗҫлӗ деятелӗ, пӗтӗм чӑвашсен «Кӗмӗл сасӑ» конкурс лауреачӗ Роза Степанова юрӗсемпе куракансене савӑнтарчӗҫ.

Порфирий Афанасьев уявра хӑйӗн сӑвисене вуларӗ, ҫыравҫӑ сăввисем тăрăх хатĕрленĕ литература ярӑмӗпе Чăваш патшалăх педагогика университечĕн студенчĕсем паллаштарчӗҫ.

Юбилей каҫне хутшӑнакансем ҫыравҫӑна вӑрӑм кун-ҫул, ҫирӗп сывлӑх сунчӗҫ тата ҫӗнӗ хайлавсем ҫырма ыйтрӗҫ.

Уява хутшӑннӑ хӑнасем П.В. Афанасьев пурнăçĕпе пултарулăхне халалланă «Сӑмах ӑсти - Порфирий Афанасьев» куравпа тата ҫыравҫӑ архивӗнчи фотосемпе паллашрӗҫ.

Соловьева Г.П.

Пĕтĕм чăваш диктанчĕ - 2017

14.03.2017 13:25
Пĕтĕм чăваш диктанчĕ - 2017

Чăваш Енри Амăшĕпе Ашшĕн çулталăкне тата Чăваш чĕлхи кунне халалласа Чăваш патшалăх гуманитари ăслăлăхĕсен институчĕ, Чăваш Республикин вĕренÿ институчĕ, «Хыпар» хаçат редакцийĕ, Чăваш наци радиовĕ, Чăваш наци телекуравĕ, Тăван радио, И.Я. Яковлев ячĕллĕ Чăваш патшалăх педагогика университечĕ тата И.Н. Ульянов ячĕллĕ Чăваш патшалăх университечĕ «Пĕтĕм чăваш диктанчĕ - 2017» акци ирттересси çинчен пĕлтереççĕ.

Вăл 2017 çулхи ака уйăхĕн 24-мĕшĕнче чăвашсем пурăнакан тĕрлĕ вырăнсенчи ял-хулара иртме тивĕç. 13 сехетре пуçланать. Акцин тĕп тĕллевĕ – чăваш чĕлхин пĕлтерĕшне, сум-хисепне ÿстересси.

Задачисем:

− чăвашла çырма пĕлнине тĕрĕслесси;

− чăвашла пĕлекен кашни çынна хăй тĕрĕс çырма пултарнине тĕрĕслеме çителĕклĕ майсем туса парасси.

Çак ĕçе ытларах хăй çине илнĕ май, Чăваш патшалăх гуманитари ăслăлăхĕсен институчĕ кăçалхи диктант тексчĕн конкурсне ирттересси çинчен пĕлтерет. Чăвашлăх анинче ятарласа вăй хуракансем яваплăха туйса хутшăнма пултараççĕ. Кашниех хамăр халăхăн пултаруллă вăйне кăтартма тивĕç.

Аса илтеретпĕр: иртнĕ çулсенчи диктант тексчĕсене Ҫеҫпӗл Мишши, Нестер Янкас, Фатых Карим ячӗллӗ премисен лауреачӗ, Чӑваш Республикин культурӑн тава тивӗҫлӗ ӗҫченӗ, Чăваш халăх поэчĕ Юрий Сементер, ЧР искусствăсен тава тивĕçлĕ ĕçченĕ, Чăваш патшалăх премийĕн лауреачĕ Марина Карягина тележурналист хатĕрленĕччĕ, чăвашсен паллă прозаикĕ Леонид Маяксем çырни („Асран кайми кун“) тата А. Артемьевăн «Çăкăр хакĕ» повеçĕ тăрăх хатĕрленĕ ĕçсене суйласа илнĕччĕ.

Ятарлă комисси ячĕпе килнĕ ĕçсене Чăваш патшалăх гуманитари ăслăлăхĕсен институтне ака уйăхĕн 12-мĕшĕччен çитерме ыйтатпăр.

Адрес: 428015, Шупашкар хули, Мускав проспекчĕ, 29/I, ЧПГĂИ

Тел.: 45-07-87, 45-02-58, 45-06-26

e-mail: human2000@yandex.ru

сайт: http://www.chgign.ru

К 90-летию Урмарского района

10.03.2017 13:02
К 90-летию Урмарского района

В 2017 году исполняется 90 лет Урмарскому району и 70 лет п. Урмары. На днях вышли новые книги Татьяны Дорофеевой-Миро, посвященные родному краю.

Книга «Истоками края родного» рассказывает о вокзале в п. Урмары – старом и новом, улице Ленина, что и где было расположено раньше, что находится сейчас, делится воспоминаниями о Заводской улице, мебельной фабрике, об отделе культуры администрации Урмарского района, о доме культуры и многом другом из истории района. В книге собраны очерки о ветеранах Великой Отечественной войны 1941–1945 годов, тружениках тыла и многих других.

В книге «Край любимый, край Урмарский» рассказывается об улицах п. Урмары, о селах, людях и реках Урмарского района. Всё изложено стихами, по воспоминаниям старожилов.

Урмарский район Чувашской Республики

Страницăсем: 1 ... 61, 62, 63, 64, 65, [66], 67, 68, 69, 70, 71, ... 88